Πολιτισμός και Τοπική Αυτοδιοίκηση – «Ότι μας απομένει είναι μέλλον» – της Κλεοπάτρας Δίγκα

Γράφει η Κλεοπάτρα Δίγκα

Η Δύναμη Πολιτών στην πρώτη τετραετία της στο Δήμο μας, άνοιξε την βεντάλια των πολιτιστικών δράσεων, στα προϋπάρχοντα τμήματα χορού ενισχύοντας τις υποδομές τους, ίδρυσε την Δημοτική χορωδία, ζωντάνεψε το ΠΠΙΕΔ με ξεναγήσεις σχολείων στο Μουσείο «Μικρασιατικού Πολιτισμού – Φιλιώ Χαϊδεμένου», με παρουσιάσεις βιβλίων, με σειρά Φιλοσοφικών διαλέξεων, επανεκκίνησε το Εικαστικό εργαστήρι, το Εργαστήρι φωτογραφίας, έκανε το πρόγραμμα της «Θερινής Ημερήσιας Δημιουργικής Απασχόλησης για παιδιά», την βιβλιοθήκη, τον φιλοτελισμό και άλλα πολλά που καταγράφονται στον απολογισμό μας. Ότι μας απομένει στον πολιτισμό, είναι μέλλον. Μέλλον για να τον οργανώσουμε, να τον απλώσουμε και να να τον βαθύνουμε ακόμα περισσότερο.

Μιλώντας για τον πολιτισμό στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, πρέπει να σκεφτούμε ότι η έννοια της πόλης προϋπήρξε την Ελλάδα, με περισσότερους αιώνες συνεχούς ζωής, από την έννοια του Κράτους, το οποίο αριθμεί περίπου 200 χρόνια. Ας σκεφτούμε την Αθήνα, τη Σπάρτη, τις Θήβες, τη Θεσσαλονίκη. Ότι συμβαίνει στην πόλη είναι το πρώτο άμεσα ορατό στην καθημερινότητα του πολίτη.

Τα τελευταία χρόνια, έχουν γίνει αρκετές προσπάθειες αποκέντρωσης της κεντρικής διοίκησης προς την περιφέρεια, σε κάποια θέματα επιτυχημένα, σε άλλα όχι. Ας έρθουμε στον πολιτισμό στην πόλη, που είναι το θέμα μας. Για να υπάρξει και να ανθίσει, χρειάζεται το απαραίτητο γενικό αισθητικό πλαίσιο. Αυτό ξεκινά με μια ευρύτατη αντίληψη στην κλίμακα διασταυρούμενων σχέσεων της τοπικής εξουσίας, με τους πολίτες και το περιβάλλον της πόλης, που πρέπει να διέπονται από καθαρότητα και αισθητική. Γιατί πολιτισμός που δεν εκφράζεται πρωτίστως στις ανθρώπινες σχέσεις και το περιβάλλον, είναι ψευδοπολιτισμός και υποκρισία.

Μια από τις δεκάδες εκδηλώσεις στο Άλσος

Πρώτα απ’ όλα, η τοπική εξουσία οφείλει να ξεκινά από τον εαυτό της. Βαθειά εντιμότητα στην οικονομική διαχείριση, τσάκισμα κάθε διαπλοκής στη ρίζα της προς όφελος των πολλών, φροντίδα για όλα τα στρώματα του πληθυσμού – ιδιαίτερα στα ασθενέστερα – με την διαφύλαξη των δημοκρατικών και ανθρώπινων δικαιωμάτων τους, του φυσικού περιβάλλοντός τους.

Έκθεση του Εργαστηρίου Εικαστικών

Αυτά σε τίτλους, αποτελούν την αισθητική στην διοίκηση, τον πολιτισμό στην πράξη. Μέσα σε ένα τέτοιο πλαίσιο, μια Δημοτική αρχή πρέπει να σχεδιάσει το πολιτιστικό της όραμα. Ο χαρακτήρας του, μέλλεται να περάσει από «τις Συμπληγάδες του ελιτισμού και του λαϊκισμού» όπως πολύ συμπυκνωμένα και ουσιαστικά είχε πει ο Μάνος Χατζιδάκις. Θα πρέπει δηλαδή να είναι ποιοτικός και μαζικός, χωρίς να κατρακυλήσει από τη μια ή την άλλη πλευρά. Ο Παντελής Βούλγαρης* μας λέει περιγράφοντας την περιρρέουσα κατάσταση της εποχής, σε ένα κείμενό του του ’94 σχεδόν προφητικό για το σήμερα: «Η λαίλαπα της κακογουστιάς σαρώνει πόλεις και κωμοπόλεις. Τα ντεσιμπέλ με τα ροκ-τσιφτετέλια γαλουχούν τις σημερινές αλλά και τις επόμενες γενεές των Ελλήνων. Ελάχιστη φαντασία αν διαθέτει κανείς μπορεί να φανταστεί το μοντέλο του Έλληνα που δημιουργείται και μέλλει να ανθίσει την επόμενη δεκαετία. Τιμή και δόξα λοιπόν σε όσους αντιστέκονται, σ’ αυτόν τον ‘’νεοελληνικό Πολιτισμό’’. Στους καλλιτέχνες, στους πνευματικούς ανθρώπους, στους ελάχιστους φωτισμένους δημάρχους, στους νέους και τις νέες που με ελάχιστα πενιχρά μέσα προσπαθούν να αρθρώσουν μια διαφορετική πρόταση γι αυτό που είναι δυνατόν να ονομάζεται και να χαρακτηρίζεται πολιτισμός».

Η χορωδία του Δήμου πλούτισε τις εκδηλώσεις μας

Ας φανταστούμε τον πολιτισμό σαν μια πυραμίδα που στη βάση της είναι η πόλη. Ο πρώτος μεγάλος κύκλος είναι η αισθητική του Δημόσιου χώρου, που δίνει και την πρώτη, την άμεσα φανερή εικόνα. Πάρκα, νησίδες, πλατείες, σχολεία, δημόσια κτήρια. Στη συνέχεια, η διάχυση του πολιτισμού στην πόλη, ξεκινά από την πολεοδομική χωροθέτηση των κτηρίων που θα παράξουν τον πολιτισμό στον ιστό της πόλης. Κτίρια φιλόξενα, φροντισμένα. Αυτά θα πρέπει να δημιουργούν ένα πλέγμα, ένα δίχτυ, που ο πολίτης θα το συναντά μπροστά του και θα πέφτει μέσα. Μια όμορφη παγίδα, ακόμα και για αυτόν που δεν είχε σκεφτεί να πάει σε μια εκδήλωση, ή σε μια δράση.

Ο δεύτερος κύκλος είναι για τους πιο υποψιασμένους. Σεμινάρια , διαλέξεις, στρογγυλά τραπέζια με εξειδικευμένες θεματικές γύρω από τον πολιτισμό , εκθέσεις εικαστικών και φωτογραφίας, συναυλίες , παρουσιάσεις βιβλίων, βραδιές λόγου, παρουσιάσεις καλλιτεχνών με το έργο τους, Ιστορία της Τέχνης, θεατρικές παραστάσεις, κινηματογραφικές προβολές λέσχης του σινεμά.

Κλείνουμε με τον τρίτο κύκλο, που βρίσκεται στην κορυφή της πυραμίδας, που είναι η δημιουργικότητα των κατοίκων: Τα καλλιτεχνικά εργαστήρια για όλες τις μορφές της τέχνης, για παιδιά και μεγάλους. Εικαστικά, (ζωγραφική γλυπτική χαρακτική κεραμική φωτογραφία) Θεατρικές ομάδες, Χορός, Μουσική, χορωδίες, με ποιοτικούς καλλιτέχνες δασκάλους.

Βάλαμε στην κορυφή λοιπόν, την αισθητική διαπαιδαγώγηση και δημιουργικότητα των κατοίκων, την έκφραση της προσωπικότητάς τους. Φυσικά, για την ολοκληρωμένη εφαρμογή ενός πολιτιστικού σχεδιασμού, χρειάζεται η ανάλογη αξιολογική του θέση στον προϋπολογισμό του Δήμου, αλλά και ευφυΐα, στην εποχή της κρίσης, για την αναζήτηση επαρκών πόρων και από άλλες πηγές, δηλαδή ευρωπαϊκά και άλλα προγράμματα.

Ένας Δήμος, το να κρατά την πόλη καθαρή και φροντισμένο το Δημόσιο χώρο, είναι η πάγια υποχρέωσή του, το «εκ των ων ουκ άνευ». Το όραμα όμως του πολιτισμού είναι το μεγάλο του στοίχημα γιατί μ’ αυτό στοχεύει στην ψυχή των κατοίκων και στην καλλιέργειά της, ιδιαίτερα των νέων. Στοχεύει ν’ αλλάξει το μέλλον.

 Κλεοπάτρα Δίγκα

 Ζωγράφος –σκηνογράφος

*Παντελής Βούλγαρης – σκηνοθέτης- απόσπασμα από το βιβλίο «Πολιτισμός και τοπική Δημοκρατία -η αφανής πλευρά μιας προφανούς σχέσης» ΕΕΤΑ 1994, σ.18

Μοιραστείτε το: Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter
Email this to someone
email
Print this page
Print

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *