H πιο μαύρη 25η Μαρτίου στην ελληνική ιστορία

Του Ιάσωνα Χανδρινού, ιστορικού.
H πιο μαύρη 25η Μαρτίου στην ελληνική ιστορία ήταν αυτή του 1944. Το πρωί της προηγούμενης, ημέρα Σάββατο, ξεκινούσε μια αστραπιαία συντονισμένη επιχείρηση. Χιλιάδες άνδρες, γυναίκες και παιδιά από την Αθήνα και διάφορες πόλεις της κεντρικής, δυτικής και νότιας Ελλάδας που είχαν την ατυχία να μην γεννηθούν άρειοι, αρπάχτηκαν κυριολεκτικά μέσα στα σπίτια τους. Έφυγαν με το κλειδί στην πόρτα και τα σερβίτσια στο τραπέζι. Στοιβάχτηκαν σε πλατείες ή στα αντίστοιχα κέντρα υποδοχής προσφύγων του τότε, αποθήκες και κινηματογράφους, στις παρυφές των γενέθλιων πόλεων τους -ξαφνικά αφιλόξενες και παγωμένες. Δεν άνοιξε μύτη. Δεν σημειώθηκε καμία αντίδραση. Δεν υπήρξε καμιά παρατυπία. Στις 11 Απριλίου μια αμαξοστοιχία με βαγόνια ελληνικά -«Άνδρες 40, Ίπποι 8»- έφτυσε την πολύχρωμη και καταταλαιπωρημένη στρατιά των αθώων σε ένα αχανές στρατόπεδο χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά. Μέσα σε λίγες ώρες, χιλιάδες χρόνια ιστορίας, θρησκευτικής παράδοσης, γλώσσας, πολιτιστικής και κοινωνικής ζωής, φωτογραφίες με φόντο την Ακρόπολη, τα βουνά της Άρτας και την λίμνη της Καστοριάς, παράσημα της Μικράς Ασίας, φύλλα πορείας του 7ου Συντάγματος Πεζικού Χαλκίδας, απολυτήρια σχολείων, πιστοποιητικά γεννήσεων σε οθωμανική γραφή, προικοσύμφωνα, σημειώσεις ποιημάτων, τετράδια με μουσικές νότες από την φιλαρμονική της Πρέβεζας, γιαννιώτικες και βολιώτικες συνταγές, τραγουδάκια που πιθανόν να είχαν ετοιμαστεί για τις πρόβες της σχολικής γιορτής χάθηκαν σε κάποια κρεματόρια. Έγιναν στάχτη, στεγνή κι αδάκρυτη.
Ένα ελληνικό σχολείο δε γιόρτασε καθόλου την 25η Μαρτίου εκείνη τη χρονιά. Εβραϊκόν Δημοτικόν Σχολείον Αθηνών, οδός Ακταίου, αριθμός 2, Πετράλωνα. Στην πόρτα μπήκε λουκέτο και στο βιβλίο των πρακτικών της σχολικής επιθεώρησης η σύντομη εγγραφή: «Τα μαθήματα διεκόπησαν λόγω του διωγμού των Ισραηλιτών…», υπογραφή και σφραγίδα.

(Η φωτογραφία είναι από τη συγκέντρωση των Εβραίων των Ιωαννίνων. Από 1960, επέστρεψαν ζωντανοί κάπου 110)

Μοιραστείτε το: Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter
Email this to someone
email
Print this page
Print

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *